Unutkanlık günlük yaşamı etkilemeye başladıysa dikkat!
Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Aslıhan Taşkıran Sağ, her unutkanlığın Alzheimer hastalığına işaret etmediğini belirterek, giderek artan ve kişinin günlük yaşamını zorlaştıran bilişsel değişikliklerin önemsenmesi gerektiğini söyledi. Sağ, aynı sorunun kısa sürelerle yeniden sorulması, yeni öğrenilen bilgilerin hatırlanamaması, bilinen yerlerde yön bulma güçlüğü ve daha önce bağımsız şekilde yapılan işlerin yerine getirilememesi gibi belirtilerin uzman değerlendirmesi gerektirdiğini ifade etti.
Alzheimer’ın erken dönemde en sık görülen işaretlerinden birinin yakın geçmişe ilişkin bilgileri hatırlamada yaşanan sorunlar olduğunu belirten Sağ, herkesin zaman zaman isim veya randevu unutabileceğini ancak bazı unutkanlıkların sıradan kabul edilmemesi gerektiğini vurguladı.
Sağ, “Bir kişinin aynı soruyu kısa aralıklarla tekrar etmesi, yeni öğrendiği bilgileri aklında tutamaması ya da kısa süre önce yaptığı bir görüşmeyi hiç yaşanmamış gibi hatırlamaması dikkatle ele alınmalıdır. Burada belirleyici olan, unutkanlığın zamanla artması ve günlük hayatı etkilemesidir” dedi.
TANIDIK YERLERDE YÖN BULMAKTA ZORLANMA
Mekân ve yön algısındaki bozulmaların da Alzheimer’ın erken belirtileri arasında yer alabileceğini söyleyen Sağ, kişinin daha önce defalarca bulunduğu bir yerde yolunu karıştırmasının veya evine nasıl döneceğini bilememesinin önemli bir uyarı işareti olduğunu kaydetti.
Tarihleri ara sıra karıştırmanın tek başına hastalık anlamına gelmediğini belirten Sağ, yön bulma sorununun tekrarlaması ve kişinin güvenliğini riske atacak düzeye ulaşması halinde nörolojik değerlendirme yapılması gerektiğini ifade etti.
Alzheimer’da yalnızca hafızanın değil, planlama ve problem çözme becerilerinin de etkilenebileceğini aktaran Sağ, yıllardır hazırlanan bir yemeğin yapım aşamalarını karıştırma, faturaları ödemede güçlük çekme, sık kullanılan bir cihazın çalışma biçimini unutma veya alışveriş sırasında para hesabı yapamama gibi durumların da erken dönemde ortaya çıkabileceğini söyledi.
Özellikle kişinin daha önce tek başına gerçekleştirdiği işlerde belirgin ve tekrarlayan sorunlar yaşamasının dikkate alınması gerektiğini vurguladı.
GÜNLÜK İŞLERDE ZORLANMA VE DAVRANIŞ DEĞİŞİKLİKLERİ
Alzheimer’ın sadece hafıza kaybıyla kendini göstermediğine dikkat çeken Doç. Dr. Sağ, sosyal çevreden uzaklaşma, içe kapanma, konuşma sırasında kelime bulmakta zorlanma, karar verme güçlüğü, kaygı ve kişilik değişikliklerinin de hastalık tablosuna eşlik edebileceğini belirtti.
Bazı kişilerde davranış ve duygu durumundaki farklılıkların belirgin unutkanlık sorunlarından önce görülebileceğini dile getiren Sağ, daha önce sosyal bir yaşam sürdüren kişinin insanlardan uzaklaşmasının, konuşurken sık sık kelime aramasının veya alışılmadık kararlar vermesinin yakınları tarafından fark edilebileceğini söyledi.
“Tek bir belirti Alzheimer tanısı koymak için yeterli değildir. Bulguların bir bütün olarak değerlendirilmesi gerekir” diyen Sağ, unutkanlığın yalnızca Alzheimer’dan kaynaklanmadığını da hatırlattı.
Vitamin eksiklikleri, tiroit hastalıkları, depresyon, uyku problemleri, bazı ilaçlar ve farklı nörolojik hastalıkların da unutkanlığa yol açabileceğini belirten Sağ, nedenin anlaşılabilmesi için kişinin sağlık geçmişinin, kullandığı ilaçların, bilişsel durumunun ve günlük yaşam becerilerinin birlikte ele alınması gerektiğini ifade etti.
Gerekli görülen durumlarda kan testleri ve beyin görüntüleme yöntemlerinden yararlanılabileceğini aktaran Sağ, erken başvurunun tedavi edilebilir nedenlerin ortaya çıkarılması açısından önemli olduğunu söyledi.
Alzheimer tanısı konulması halinde ise erken değerlendirme sayesinde tedavi, takip ve yaşam planlamasının daha hızlı yapılabileceğini belirten Sağ, giderek artan ve günlük hayatı etkileyen bilişsel değişikliklerin yaşlanmanın olağan bir sonucu olarak görülmemesi gerektiğini vurguladı.
Bu yanıtı tercih ediyorum
Haber Merkezi
