Bugünkü yazının konusu biraz teknik olacak. Ancak mükelleflerin yaygın olarak karşılaştığı konulardan biri olan elektronik tebligat, Anayasa Mahkemesi tarafından farklı bir açıdan değerlendirildi. Ben de bu nedenle, elektronik tebligata ilişkin bu önemli karara değinmek istedim.

Anayasa Mahkemesi’nin 15/1/2026 tarihli ve E.2025/94, K.2026/11 sayılı kararı, 3 Nisan 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı. Karar, Vergi Usul Kanunu’nun elektronik tebligata ilişkin 107/A maddesiyle ilgili önemli bir değerlendirme içeriyor.

Kararın konusu ilk bakışta teknik gibi görünse de sonucu oldukça önemli. Çünkü elektronik tebligat, artık vergi idaresi ile mükellef arasındaki en temel iletişim yollarından biri haline geldi. Vergi dairesi birçok bildirimi, yazıyı, cezayı veya işlemi elektronik ortamda mükellefe tebliğ edebiliyor. Mükellef açısından da itiraz, uzlaşma veya dava açma gibi süreler çoğu zaman bu tebligatla başlıyor.

Bu nedenle elektronik tebligat sadece “bir yazının elektronik ortamda gönderilmesi” değildir. Tebligat yapıldığı anda, mükellef için hukuki sonuçlar doğar. Örneğin dava açma süresi işlemeye başlayabilir. Mükellef, süresinde dava açmazsa hakkını kaybedebilir. Bu yönüyle tebligat, hak arama özgürlüğüyle doğrudan ilgilidir.

Anayasa Mahkemesi de kararında esas olarak bu noktaya dikkat çekiyor.

Vergi Usul Kanunu’nun 107/A maddesinde, Hazine ve Maliye Bakanlığına elektronik tebligat konusunda bazı yetkiler verilmişti. Bakanlık; kimlerin elektronik adres kullanmak zorunda olacağını, kimlere elektronik ortamda tebligat yapılacağını ve elektronik tebligata ilişkin usul ve esasları belirleyebiliyordu.

AYM, bu yetkinin bazı yönlerden fazla geniş ve belirsiz olduğunu değerlendirdi. Mahkeme’ye göre elektronik tebligat, mükellefin dava açma hakkını ve mahkemeye erişimini etkileyen bir uygulamadır. Bu nedenle sistemin temel kuralları yalnızca idarenin düzenlemesine bırakılmamalı, kanunda açık şekilde yer almalıdır.

Burada dikkat edilmesi gereken nokta şudur: Anayasa Mahkemesi elektronik tebligata karşı değildir. Karar, elektronik tebligat sistemini ortadan kaldıran bir karar olarak okunmamalıdır. AYM’nin söylediği şey, elektronik tebligatın temel çerçevesinin kanunla daha açık şekilde belirlenmesi gerektiğidir.

Başka bir ifadeyle, idare elektronik tebligatın teknik altyapısını kurabilir. Sistemin nasıl çalışacağına ilişkin teknik ayrıntıları düzenleyebilir. Ancak kimlerin bu sisteme zorunlu olarak dahil edileceği, tebligatın hangi tarihte yapılmış sayılacağı, dava açma süresinin ne zaman başlayacağı ve mükellefin hangi hallerde hak kaybına uğrayabileceği gibi konular kanunda daha net düzenlenmelidir.

Elektronik tebligatta en hassas noktalardan biri, tebligatın okunması ile hukuken yapılmış sayılması arasındaki farktır. Mükellef elektronik tebligatı fiilen açıp okumamış olabilir. Buna rağmen belirli bir sürenin sonunda tebligat yapılmış kabul edilebilir. Bu durumda mükellef, haberdar olmadan dava açma süresini kaçırabilir.

İşte bu nedenle elektronik tebligat sisteminde açıklık ve öngörülebilirlik çok önemlidir.

Mükellef, hangi şartlarda elektronik tebligat kapsamına girdiğini bilmelidir. Elektronik adresin nasıl oluşturulacağını, bu adrese gelen tebligatın ne zaman yapılmış sayılacağını, sisteme erişemediğinde ne olacağını ve dava açma süresinin hangi tarihten itibaren başlayacağını kanundan anlayabilmelidir.

Hukuk devleti ilkesi de bunu gerektirir. İdarenin hızlı ve etkin çalışması elbette önemlidir. Vergi idaresinin dijitalleşmesi de kaçınılmazdır. Bugün elektronik beyanname, e-defter, e-fatura, e-arşiv, elektronik yoklama ve dijital vergi dairesi uygulamaları vergi sisteminin ayrılmaz parçası haline gelmiştir. Elektronik tebligat da bu dönüşümün doğal sonucudur.

Ancak dijitalleşme, mükellefin haklarını zayıflatan bir gerekçeye dönüşmemelidir.

Vergi idaresi dijitalleşirken, mükellefin hukuki güvenliği de korunmalıdır. Teknoloji idarenin işini kolaylaştırırken, mükellefin dava açma hakkını, savunma imkanını ve bilgiye erişimini belirsiz hale getirmemelidir.

AYM kararının asıl mesajı budur.

Kararın bir diğer önemli yönü, vergi hukukunda kanunilik ilkesinin sadece verginin konusu, oranı, matrahı veya mükellefiyle sınırlı olmadığını göstermesidir. Vergi usulüne ilişkin kurallar da mükellefin haklarını doğrudan etkileyebilir. Tebligat, süreler, başvuru yolları ve dava hakkı gibi konular, en az verginin kendisi kadar önemlidir.

Bu nedenle elektronik tebligat gibi hak kaybı doğurabilecek uygulamaların temel unsurları kanunla düzenlenmelidir. Kanun, idareye teknik konularda düzenleme yapma yetkisi verebilir. Fakat bu yetki, temel hakları etkileyen alanlarda sınırsız ve belirsiz olmamalıdır.

Anayasa Mahkemesi, iptal kararının hemen yürürlüğe girmesine de karar vermedi. İptal hükmünün Resmî Gazete’de yayımlanmasından itibaren dokuz ay sonra yürürlüğe girmesi öngörüldü. Bunun sebebi, elektronik tebligat uygulamasında ani bir hukuki boşluk doğmasını önlemektir.

Bu süre, kanun koyucu için önemli bir fırsattır. Vergi Usul Kanunu’nun 107/A maddesi, Anayasa Mahkemesi’nin işaret ettiği çerçevede yeniden düzenlenmelidir. Elektronik tebligatın kimleri kapsadığı, hangi tarihte yapılmış sayılacağı, hangi güvencelerin uygulanacağı ve idarenin düzenleme yetkisinin sınırları kanunda daha açık yazılmalıdır.

Sonuç olarak elektronik tebligat vergi sisteminde kalıcıdır. Kalıcı olması da doğrudur. Çünkü hızlıdır, kayıt altındadır, maliyeti düşürür ve idarenin işlem kapasitesini artırır.

Fakat elektronik tebligatın güçlü bir hukuki zemine oturması gerekir.

Anayasa Mahkemesi’nin kararı bu açıdan önemli bir uyarıdır: Vergi idaresi dijitalleşebilir, hatta dijitalleşmelidir. Ancak dijitalleşme, kanunilik ilkesinin yerine geçemez. Elektronik tebligat yapılabilir; fakat mükellefin hak arama özgürlüğünü etkileyen temel kurallar kanunla belirlenmelidir.