Uzman isim anlattı: Erken emekli olacaklar
Sosyal güvenlik mevzuatında, sürekli bakıma ihtiyaç duyan ağır engelli çocuğu bulunan sigortalı annelere erken emeklilik konusunda önemli bir kolaylık sağlanıyor. Hürriyet yazarı Noyan Doğan, bir okurunun sorusu üzerine uygulamanın ayrıntılarını ve yararlanma koşullarını aktardı.
Düzenlemeye göre, başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede malul çocuğu bulunan annelerin, 1 Ekim 2008 tarihinden sonra ödedikleri prim günlerinin dörtte biri toplam prim günlerine ekleniyor. Eklenen süre, aynı zamanda emeklilik için gerekli yaş haddinden de indiriliyor.
Uygulama yalnızca 4/a kapsamında çalışan işçilerle sınırlı değil. Bağ-Kur'lular, memurlar ve isteğe bağlı sigorta primi ödeyen kadınlar da söz konusu düzenlemeden yararlanabiliyor.
BİR YILLIK ÇALIŞMA 450 GÜN OLARAK HESAPLANIYOR
Sistemin işleyişine göre, bir yıl içerisinde 360 gün prim ödeyen bir annenin hesabına ilave olarak 90 gün daha ekleniyor. Böylece bir yıllık çalışma, emeklilik hesabında 450 gün olarak değerlendiriliyor.
Ancak uygulamada kritik tarih 1 Ekim 2008. Bu tarihten önceki çalışma süreleri için ilave prim günü hesaplanmıyor.
Örneğin, Ekim 2008'de çalışmaya başlayan ve 18 yıl boyunca kesintisiz prim ödeyen bir annenin normal şartlarda 6 bin 480 gün primi bulunuyor. Düzenleme kapsamında ise bu süreye 1.620 gün daha eklenerek toplam prim günü 8 bin 100'e çıkıyor. Böylece 4,5 yıllık bir süre avantajı oluşuyor.
Bu hesaplamaya göre normal koşullarda 58 yaşında emekli olması gereken bir kadın, yaş indirimi sayesinde yaklaşık 53 yaş 6 aylıkken emeklilik hakkına ulaşabiliyor.
ERKEN EMEKLİLİK İÇİN RAPOR ŞARTI
Düzenlemeden yararlanmak isteyen anneler açısından en önemli koşullardan biri, çocuğun başkasının sürekli bakımına muhtaç derecede ağır engelli olduğunun SGK sağlık kurulu raporuyla belirlenmesi.
Başvuru için SGK müdürlüklerine müracaat edilmesi gerekiyor. İşlem, kişi aktif olarak çalışırken yapılabileceği gibi emeklilik aşamasında da gerçekleştirilebiliyor.
Çalışmanın sonlandırılmış olması da hakkın kullanılmasına engel oluşturmuyor. Daha önce sigortalı olarak çalışmış ve sonrasında işinden ayrılmış kadınlar da geçmiş çalışma dönemlerine ilişkin prim günleri üzerinden başvuru yapabiliyor.
Öte yandan, birden fazla engelli çocuğu bulunan anneler açısından hak çocuk sayısıyla katlanmıyor. Her çocuk için gerekli sağlık raporu alınabilse de erken emeklilik kapsamında yalnızca bir çocuk üzerinden bu avantajdan yararlanılabiliyor.
Kaynak: Yeniçağ Gazetesi
