Binlerce işletmede zorunlu oldu!
1 Ocak 2025 itibarıyla, 50'den az çalışanı olan ve az tehlikeli sınıfta yer alan işletmelere iş güvenliği uzmanı ve iş yeri hekimi bulundurmak zorunlu hale geldi. Bu değişiklik, terziden manavına kadar birçok küçük işletmeyi etkiliyor ve kurallara uymayanlara 176 bin TL'ye kadar ceza uygulanabilir. İşte detaylar...

Binlerce küçük işletmeyi ilgilendiren uygulama 1 Ocak itibarıyla başladı, uygulamanın şartları da netleşti. Buna göre 50’den az çalışanı olan ve az tehlikeli sınıfta yer alan iş yerlerine iş güvenliği uzmanı ve iş yeri hekimi bulundurma zorunluluğu getirildi.
Yeni uygulama; manavından fırınına, mobilyacısından eczanesine, nalburundan marketine, terziye kadar 50’den az çalışanı olan ve az tehlikeli sınıfta sayılan iş yerlerini ilgilendiriyor. Kabaca yeni uygulama 1.5 milyona yakın işletmeyi ilgilendiriyor.
Her iş yerine bir iş güvenliği uzmanı ile iş yeri hekimi bulundurma zorunluluğu getiren kanun kapsamında iş yerleri; az tehlikeli, tehlikeli, çok tehlikeli olmak üzere üç gruba ayrıldı ve bu gruplara, geçiş süreleri tanındı.
Zaman içinde de tehlikeli ve çok tehlikeli iş yerleri, iş güvenliği uzmanı ile iş yeri hekimi bulundurma zorunluluğunu yerine getirdi. 1 Ocak 2025 tarihi itibarıyla da 50’den az çalışanı olan ve az tehlikeli sınıfta sayılan iş yerleri için iş güvenliği uzmanı ile iş yeri hekimi bulundurma zorunluluğu başladı.
İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLARI VE İŞYERİ HEKİMLERİ ARTIK ZORUNLU
Peki, yeni uygulama hangi iş yerlerini kapsıyor?
Tarımdan gıdaya, mobilyadan otomotive, elektronikten taşımacılığa kadar yüzlerce mesleği kapsıyor. Detay vermek gerekirse; eczaneler, restoranlar, marketler, okullar, terziler, küçük imalathaneler, ekmek fırınları, pastaneler, oto yedek parçacıları, nalburlar, halıcılar, mobilyacılar, ayakkabıcılar, oto bayileri, sigorta acenteleri sene başından itibaren iş güvenliği uzmanı ile iş yeri hekimi bulundurmak zorundalar.
Aslında bu iş yerleri biraz da esnaf statüsünde olduklarından, kanundan gelen zorunluluklarını yerine getirmeleri ek bir maliyet yükleyecek. Bu nedenle son birkaç yıldır da 50’den az çalışanı olan ve az tehlikeli sınıfta sayılan iş yerleri için iş güvenliği uzmanı ile iş yeri hekimi bulundurma zorunluluğu sürekli olarak ertelendi.
Şimdi ise uygulama başladı ama bu iş yerleri için birtakım esneklikler sağlandı. Şöyle ki, bu kapsamdaki iş yerleri, alınması gereken iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin belirlenmesi ve uygulanmasının izlenmesi, iş kazası ve meslek hastalıklarının önlenmesi, çalışanların ilk yardım ve acil tedavi ile koruyucu sağlık ve güvenlik hizmetlerinin yürütülmesi amacıyla çalışanlar arasından iş yeri hekimi veya iş güvenliği uzmanı görevlendirebilecek. Eğer iş yerinde gerekli niteliklere sahip personel bulunamazsa; işveren bu hizmetleri Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimi (OSG) ya da Çalışan Sağlığı Merkezi’nden hizmet olarak alabilecek.
AZ ÇALIŞANI OLANLAR İÇİN KURALLAR ESNETİLDİ
50’den az çalışanı olan ve az tehlikeli sınıfta yer alan işletmeler için kurallar esnetildi. Mesela, işveren veya vekili gerekli eğitimleri almak şartıyla iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini belirli sınırlar dahilinde kendileri üstlenebilecek. Eğitim almak isteyen işverenler Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile bu konuda protokol yapan kurum ve kuruluşlara başvurabilecek. Bu konuda işveren veya işveren vekili tarafından yürütülecek iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerine ilişkin yönetmelik yayımlandı. Yönetmelikte 50’den az çalışanı olan ve az tehlikeli sınıfta yer alan iş yerlerinin nasıl bir yol izleyeceği detaylı yer alıyor.
1 OCAK’TA BAŞLADI AMA İŞ YERLERİ HAZIR DEĞİL
Şunu belirteyim, bu sınıfa giren birçok iş yerinin bu konudan habersiz olduğunu, haberi olanların da nasıl bir yol izleyeceği konusunda tereddütleri bulunduğunu okuyuculardan gelen soru ve yorumlardan anlıyorum. Mesela kimi okuyucular, ‘5 kişi çalıştırıyorum yine de iş güvenliği uzmanı zorunlu mu?’ diye soruyor. Evet, 1 Ocak 2025’ten itibaren hem iş güvenliği uzmanı hem de iş yeri hekimi zorunlu oldu.
Öyle ki, bu sınıfa giren iş yerleri bu zorunluluklarını yerine getirmezse 88 bin liralık ceza ile karşı karşıya kalacaklar. Bu ceza da hem iş güvenliği uzmanı hem de iş yeri hekimi için ayrı ayrı ödenecek. Yani, toplam 176 bin lira ceza ödenecek demektir.
Haber Merkezi