Türkiye’de emeklilerin elde edebileceği gelirler; sigortalılık başlangıç tarihi, çalışma şekli ve hak sahipliği durumuna göre değişiklik gösteriyor. EMEKLİ MAAŞIYLA BİRLİKTE ÇALIŞMA GELİRİ ALINABİLİYOR 1 Ekim 2008 tarihinden önce sigortalılık tescili bulunan kişiler, emekli olduktan sonra özel sektörde çalışmaya devam ettiklerinde belirli şartlarla emekli aylıklarını almaya devam edebiliyor. Sosyal Güvenlik Destek Primi (SGDP) kapsamında sürdürülen çalışmada vatandaş hem emekli maaşını hem de çalıştığı işyerinden aldığı ücreti aynı dönemde elde edebiliyor. Ancak emekli aylığını almaya devam ederek çalışma konusunda kamu ve özel sektör arasında fark bulunuyor. Emekli olduktan sonra kamu kurumunda çalışmaya başlayanların aylıkları, kamu görevleri devam ettiği sürece kesilebiliyor. EŞTEN KALAN AYLIK DA GELİRE EKLENEBİLİYOR Emeklilerin gelirini artırabilecek bir başka unsur ise vefat eden eş üzerinden bağlanan ölüm aylığı. Kendi emekli maaşı bulunan veya çalışmaya devam eden kişiler de gerekli şartların sağlanması halinde eşlerinden dolayı dul aylığı alabiliyor. Hak sahiplerine genel olarak yüzde 50 oranında dul aylığı bağlanırken, vefat eden sigortalının gerekli prim gününü tamamlamış olması gerekiyor. Bu kapsamda 1800 gün prim veya SSK açısından en az 5 yıl sigortalılık ve 900 gün prim şartı öne çıkıyor. Yetim aylığında ise kız çocukları açısından farklı kurallar uygulanıyor. Çalışmayan kız çocuklarının anne veya babalarından aylık alma hakkı devam ederken, SSK ya da Bağ-Kur kapsamında işe başlayanların aylıkları kesilebiliyor. Emekli Sandığı kapsamında bulunan yetim kız çocukları için ise bazı istisnalar bulunuyor. AYNI ANDA ÜÇ FARKLI GELİR MÜMKÜN OLABİLİYOR Mevzuattaki şartların bir araya gelmesi halinde bazı emekliler aynı ay içerisinde üç ayrı ödeme alabiliyor. Kendi emekli aylığı bulunan bir vatandaş, özel sektörde çalışması halinde işyerinden ücret alırken aynı zamanda vefat eden eşinden bağlanan ölüm aylığından da yararlanabiliyor. Örnek bir hesaplamada, emekli aylığının 20 bin TL, eşten bağlanan yüzde 50 oranındaki ölüm aylığının 10 bin TL ve net asgari ücretin 28 bin 75 TL olduğu varsayıldığında, üç gelir kaleminin toplamı 58 bin 75 TL'ye ulaşabiliyor. Birden fazla dosya üzerinden aylık alan hak sahiplerinin bayram ikramiyelerinde ise ayrı bir uygulama bulunuyor. Birden fazla aylık alınması halinde iki ayrı bayram ikramiyesi ödenmezken, ikramiye en yüksek aylığın bulunduğu dosya üzerinden hesaplanıyor. EYT'LİLER BANKA PROMOSYONLARINI YENİDEN DEĞERLENDİREBİLİR Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesi kapsamında 2023 yılında emekli olan vatandaşların bir bölümünün ilk banka promosyonu taahhüt süreleri sona ermeye başladı. Bu durum, daha yüksek promosyonlardan yararlanmak isteyen emeklilerin banka değişikliğine yönelmesine neden oluyor. Bankalar arasındaki rekabetle birlikte promosyon tutarlarında da artış yaşanıyor. Kamu bankalarında promosyonlar 12 bin TL seviyesine kadar çıkarken, bazı özel bankalarda nakit promosyon ödemeleri 20 bin ila 30 bin TL aralığına ulaşabiliyor. İKİ AYRI EMEKLİ AYLIĞI İÇİN AYRI PROMOSYON FIRSATI Kendi emekli aylığı ile eşinden aldığı ölüm aylığını farklı bankalara taşıyan vatandaşlar, şartları karşılamaları halinde iki ayrı dosya üzerinden promosyon alabiliyor. Her iki aylığın aynı bankaya taşınması durumunda ise promosyon, toplam aylık tutarı üzerinden tek ödeme şeklinde hesaplanabiliyor. Bankaların emeklilere sunduğu avantajlar yalnızca nakit promosyonlarla da sınırlı kalmıyor. Bazı kampanyalarda faizsiz kredi, otomatik fatura ödeme talimatı karşılığında ödül, kredi kartı harcama bonusları ve yeni müşteri getirme gibi ek fırsatlar da sunuluyor. Bu kampanyalar ve ek avantajlar birlikte değerlendirildiğinde, bazı emeklilerin toplam promosyon ve kampanya kazanımlarının 50 bin ila 100 bin TL seviyelerine ulaşabildiği belirtiliyor.