Modern yaşamın karmaşası hızla değişen iş dünyası ve artan sosyal baskılar bireylerin omuzlarına ağır bir yük bindiriyor. Bu yükün bir yansıması olarak karşımıza çıkan tükenmişlik sendromu günümüzde giderek daha fazla insanın karşı karşıya kaldığı bir sorun haline geldi. Ancak ne yazık ki bu durum çoğu zaman fark edilmeden ilerliyor ya da göz ardı ediliyor.

Tükenmişlik sendromu sürekli stres aşırı çalışma ve duygusal yüklenmeler sonucunda ortaya çıkan fiziksel zihinsel ve duygusal bir tükenme halidir. İlk kez 1974 yılında Herbert Freudenberger tarafından tanımlanan bu sendrom özellikle yoğun stres altında ki meslek gruplarında görülse de modern yaşamın getirdiği tempoyla herkesin karşılaşabileceği bir durumdur.

Sendrom genellikle üç temel boyutta kendini gösterir.

Duygusal tükenme enerjinin azalması umutsuzluk hissi ve sürekli yorgunluk hali

Kişisel başarısızlık hissi kişinin işte ya da hayatında yeterince başarılı olmadığını düşünmesi

Depersonalizasyon(duygusal kopukluk) çevresinde ki insanlara ve olaylara karşı ilgisiz kayıtsız bir tutum.

Tükenmişlik sendromunun belirtileri arasında kronik yorgunluk iştahsızlık uyku problemleri baş ağrıları motivasyon kaybı ve sinirlilik sayılabilir. Bu belirtiler zamanla daha ciddi sağlık sorunlarına dönüşebilir ve kişinin hem iş hayatını hem de özel yaşamını olumsuz etkileyebilir.

Bu sendromun en yaygın nedenleri ise şunlardır.

Aşırı iş yükü sürekli artan beklentiler ve iş yükü altında ezilmek

Duygusal baskı iş yerinde ya da özel hayatta yaşanan çatışmalar ve baskılar

Desteksizlik kişinin çevresinden yeterince destek görememesi

Kendi kendine baskı kurma mükemmeliyetçi ve yüksek standartlara sahip bireylerin kendilerine karşı acımasız olması

Tükenmişlik sendromunu önlemek ya da başa çıkmak için bazı stratejiler geliştirilebilir.

Kendi sınırlarınızı tanıyın kendinizi aşırı zorlamadan kapasitenize uygun bir tempo belirleyin

Dinlenmeyi ihmal etmeyin fiziksel ve zihinsel dinlenme tükenmişliği önlemenin en etkili yollarından biridir.

Hobi edinin iş dışında kendinizi iyi hissettirecek uğraşlar bulmak dengeli bir yaşam için önemlidir.

Destek alın aileniz arkadaşlarınız veya bir uzmandan yardım istemekten çekinmeyin.

Profesyonel yardım tükenmişlik sendromu ilerlemişse bir psikolog ya da psikiyatristten destek almak gerekir.

Ne yazık ki tükenmişlik sendromu toplumda hala yeterince ciddiye alınmayan bir konu. Çoğu kişi bu durumu bir zayıflık ya da tembellik olarak algılıyor. Bu algının değişmesi hem bireylerin hem de iş dünyasının tükenmişliği önleme konusunda daha bilinçli adımlar atmasını sağlayabilir.

Çalışma hayatında tükenmişliği azaltmak için işverenlere de büyük sorumluluklar düşüyor. Daha insani çalışma koşulları açık iletişim çalışanların desteklenmesi ve kişisel gelişim fırsatları bu sorunun çözümünde önemli adımlar olacaktır.

Tükenmişlik sendromu bireyin sadece çalışma hayatını değil genel yaşam kalitesini de olumsuz etkileyen ciddi bir sorun. Hem bireysel hem de toplumsal düzeyde farkındalık artırılmalı ve bu konu da gerekli önlemler alınmalıdır. Unutmamalıdır ki sağlıklı bir zihin ve beden mutlu üretken bir yaşamın temel taşıdır.

Bu noktada hepimize düşen görev kendi sınırlarımızı bilmek birbirimize destek olmak ve tükenmişliği görmezden gelmek yerine onunla mücadele etmenin yollarını aramaktır. Çünkü hiçbir başarı ya da hedef sağlığımızdan daha değerli değildir.