Bir ay yüzünden altı aylık maaşı yandı

BİR AYLIK PRİM EKSİKLİĞİ EMEKLİLİĞİ GECİKTİRDİ Aralık 2025’te emeklilik başvurusu yapan bir sigortalının 2007 yılına ait 30 günlük çalışma kaydının denetim sırasında sorun oluşturması, emeklilik işlemlerinde yaşanabilecek bürokratik sıkıntıları gündeme getirdi.   Söz konusu kişinin ilgili dönemde gerçekten çalıştığını belirtmesine rağmen denetim sonucunun olumsuz çıkması nedeniyle emeklilik işlemleri uzadı. Vatandaş, bu süreçte herhangi bir hak kaybı yaşayıp yaşamayacağını uzman Nergis Şimşek’e sordu. Şimşek, Cumhuriyet gazetesindeki değerlendirmesinde, bu tür durumlarda Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği hükümlerinin her olay için doğrudan uygulanamayabileceğini belirtti.   Emeklilik için yaş ve sigortalılık süresi gibi şartların sonradan tamamlanması halinde takip eden aybaşının dikkate alınabildiğini aktaran Şimşek, ancak söz konusu olayda asıl problemin gerekli prim gün sayısının eksik kalması olduğunu vurguladı. İptal edilen 30 günlük hizmet nedeniyle başvuru tarihinde gerekli prim koşulu karşılanmadığından ilk emeklilik talebinin reddedileceği ifade edildi. Eksik kalan primlerin isteğe bağlı sigorta yoluyla tamamlanarak yeniden emeklilik başvurusu yapılabileceği belirtilirken, bu süreçte ortaya çıkan yaklaşık 5-6 aylık gecikmenin geriye dönük şekilde telafi edilmesinin mümkün olmadığı kaydedildi. EYT’Lİ MEMURLARDA YAŞ ŞARTI DETAYI Bir başka değerlendirmede, Mayıs 1974 doğumlu ve Mart 1999 ile Aralık 2017 arasında 6 bin 500 gün memuriyet hizmeti bulunan bir kişinin emeklilik durumu ele alındı. Bu kişinin 2023-2025 döneminde 700 gün Bağ-Kur primi ödedikten sonra çalışmayı bıraktığı belirtildi. Farklı sigorta statülerinde hizmeti bulunan kişilerin hangi kurum üzerinden emekli olacağı ise 2829 sayılı kanunun 8. maddesine göre belirleniyor. Buna göre son 7 yıllık, yani 2 bin 520 günlük fiili hizmet döneminde hangi sigortalılık statüsünde daha fazla çalışma bulunuyorsa emeklilik işlemleri o statünün hükümlerine göre gerçekleştiriliyor. Söz konusu kişinin son dönemdeki hizmetlerinde memuriyet ağırlığı bulunduğu için emeklilik işlemlerinin 5434 sayılı kanun kapsamında değerlendirildiği belirtildi. Mart 1999’daki memuriyet başlangıcı nedeniyle de kişinin EYT kapsamında olduğu ifade edildi. Ancak bundan sonra herhangi bir çalışma yapmadan ve prim ödemeden emekli olmak isteyen kişinin, 5434 sayılı kanunda belirtilen koşulları karşılaması gerekiyor. Bu kapsamda 25 tam yıl, yani 9 bin gün hizmet ya da 61 yaşını doldurmuş olmak ve en az 15 tam yıl, yani 5 bin 400 gün hizmet şartlarından birinin sağlanması gerekiyor. Çalışmayı bırakan ve yeni prim ödemesi yapmayacak olan kişinin mevcut durumda 61 yaşını beklemesi gerektiği belirtildi.   ANNEDEN VE BABADAN AYRI AYRI ÖLÜM AYLIĞI ALINABİLİR Mİ? SSK emeklisi babasını 2009 yılında, Bağ-Kur emeklisi annesini ise geçtiğimiz ay kaybeden bekâr ve çalışmayan bir vatandaşın her iki ebeveyninden de maaş alıp alamayacağı da değerlendirildi. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 34. maddesine göre, Ekim 2008 sonrasında hayatını kaybeden anne veya babadan kız çocuklarına ölüm aylığı bağlanabilmesi için belirli koşullar aranıyor. Buna göre kişinin bekâr, dul veya boşanmış olması, çalışmaması ve kendi sigortalılığı nedeniyle gelir ya da aylık almıyor olması gerekiyor. Kanunun 54. maddesinde ise hem annesinden hem de babasından ölüm aylığı almaya hak kazanan çocuklara iki aylığın da bağlanabileceği belirtiliyor. Bu durumda aylıklardan yüksek olanın tamamı ödenirken, düşük olan aylığın yarısının hak sahibine verilmesi öngörülüyor. 2008 SONRASI SİGORTA GİRİŞİ OLANLARA EMEKLİLİK UYARISI Haziran 2009’da 4/a, yani SSK kapsamında ilk kez sigortalı olan, 1970 doğumlu ve toplam 4 bin 852 prim günü bulunan başka bir kişinin emeklilik durumu da hesaplandı. Sigorta başlangıcının Ekim 2008 sonrasında olması nedeniyle bu kişinin 5510 sayılı kanun hükümlerine tabi olduğu belirtildi. Bu grupta yer alan sigortalıların yaşlılık aylığına hak kazanabilmesi için iki farklı seçenek bulunuyor. İlk seçenekte 58 yaşın tamamlanması ve en az 7 bin 200 prim gününün bulunması gerekiyor. Diğer seçenekte ise 61 yaşın doldurulması ve en az 4 bin 700 prim gününün tamamlanması şartı aranıyor.