27 Ekim 2026 17:12
Saç dökülmesi, çarpıntı, halsizlik… Hepsi aynı eksikliğe işaret ediyor
Günlük hayatta kısa sürede yorulmak, merdiven çıkarken nefes almakta zorlanmak veya saç dökülmesinde artış fark etmek çoğu zaman stres, yoğun çalışma temposu ya da yetersiz uykuya bağlanıyor. Ancak uzmanlar, bu şikâyetlerin altında demir eksikliği gibi sağlık sorunlarının da bulunabileceğine dikkat çekiyor. Saç dökülmesi, çarpıntı, halsizlik ve konsantrasyon güçlüğü yaşayan kişilerin belirtileri göz ardı etmemesi ve gerekli kontrolleri yaptırması öneriliyor.
Beslenme ve Diyet Uzmanı Çisem Gündüz, demir eksikliğinin günlük yaşamı etkileyen çeşitli belirtilerle ortaya çıkabileceğini belirtti. Çabuk yorulma, baş dönmesi, dikkat toplamakta güçlük, kalp çarpıntısı, cilt renginde solukluk, saç dökülmesi ve tırnaklarda kırılma bu belirtiler arasında yer alabiliyor.
Söz konusu şikâyetlerin yoğun iş temposu gibi nedenlere bağlanarak ihmal edilebildiğini ifade eden Gündüz, demir eksikliğinden şüphelenildiğinde doktora başvurulması ve gerekli kan testlerinin yaptırılması gerektiğini vurguladı. Bu belirtilerin farklı sağlık sorunlarından da kaynaklanabileceği unutulmamalı.
DEMİR İÇİN HEM HAYVANSAL HEM BİTKİSEL BESİNLER TÜKETİLEBİLİR
Demirin bağışıklık sisteminin çalışması, kas fonksiyonları ve zihinsel performans açısından önemli bir mineral olduğunu belirten Gündüz, yeterli demir alımında beslenmenin rolüne dikkat çekti.
Kırmızı et, karaciğer ve yumurta hayvansal demir kaynakları arasında bulunurken kuru baklagiller de bitkisel kaynaklı demir sağlıyor. Beslenmede farklı demir kaynaklarına yer verilmesi, günlük ihtiyacın karşılanmasına yardımcı olabiliyor.
DEMİRİN EMİLİMİNİ ARTIRMAK İÇİN C VİTAMİNİ DE ÖNEMLİ
Demir içeren besinlerin C vitamini kaynaklarıyla birlikte tüketilmesi, özellikle bitkisel kaynaklardaki demirin vücut tarafından emilimini artırabiliyor.
Beslenme ve Diyet Uzmanı Çisem Gündüz, kahvaltıda yumurtaya yer verilmesinin protein alımı açısından da yararlı olduğunu belirterek demir emilimini desteklemek için öğüne C vitamini içeren besinlerin eklenebileceğini ifade etti.
Kırmızı kapya biber, kivi, mandalina, maydanoz, nane ve dereotu bu amaçla tercih edilebilecek besinler arasında bulunuyor.
KÖFTENİN YANINDA LİMONLU SALATA TERCİH EDİLEBİLİR
Demir alımını desteklemek için öğünlerin içeriğine de dikkat edilmesi gerekiyor. Gündüz, ızgara köftenin yanında limonlu salata tüketmenin beslenme açısından faydalı olabileceğini belirtti.
Hindi eti, balık ve deniz ürünleri de demir içeren hayvansal besinler arasında yer alıyor. Kuru yemişler ve kurutulmuş meyveler ise bitkisel kaynaklı demir alımına katkıda bulunabiliyor.
PEKMEZ TÜKETİMİNDE PORSİYONA DİKKAT
Demir içeren besinlerden biri olan pekmezin de ölçülü tüketilmesi gerektiğini belirten Gündüz, bir tatlı kaşığı pekmezin yaklaşık 1 miligram demir içerdiğini ifade etti.
Pekmezin portakal gibi C vitamini içeren besinlerle birlikte tüketilmesi demir emilimini destekleyebiliyor. Ancak pekmezin enerji içeriği de dikkate alınarak tüketim miktarının dengelenmesi gerekiyor.
ÇAY VE KAHVE DEMİR EMİLİMİNİ AZALTABİLİR
Çay ve kahvenin yemeklerin hemen ardından tüketilmesi, öğündeki demirin vücut tarafından emilimini azaltabiliyor. Gündüz, bu içeceklerin demir içeren ana öğünlerden en az bir saat sonra tüketilmesinin daha uygun olacağını belirtti.
Demir eksikliği; adet gören kadınlarda, ergenlik dönemindeki kız çocuklarında, hamilelerde ve emziren kadınlarda daha sık görülebiliyor. Bu nedenle özellikle risk grubundaki kişilerin beslenmelerine dikkat etmeleri ve gerekli durumlarda sağlık kontrollerini yaptırmaları önem taşıyor.
Uzmanların önerisi: Sürekli halsizlik, çarpıntı, nefes darlığı veya belirgin saç dökülmesi yaşıyorsanız belirtileri yalnızca yorgunluğa bağlamayın. Doktor değerlendirmesi ve gerekli kan testleriyle nedenin belirlenmesi önemlidir. Demir takviyeleri ise eksiklik doğrulanmadan gelişigüzel kullanılmamalıdır.