Dünyada bir ilk! Yapay zeka aşı tasarladı

Araştırma ekibi, yalnızca mevcut virüsleri değil, gelecekte insanlara bulaşma potansiyeli bulunan virüsleri de hedefleyen bir yöntem geliştirdi. Bu kapsamda farklı koronavirüslerin genetik verileri yapay zekâ tarafından analiz edildi ve bağışıklık sisteminin virüs ailesinin geniş bir bölümünü tanıyabilmesini sağlayacak ortak bir “süper antijen” tasarlandı. Projeye liderlik eden Jonathan Heeney, geleneksel aşı geliştirme yöntemlerinin çoğu zaman virüslerin gerisinde kaldığını belirterek amaçlarının gelecekteki tehditleri önceden hedef almak olduğunu söyledi. Heeney'e göre bu teknoloji, sadece bugünün hastalıklarına değil, ileride ortaya çıkabilecek yeni salgın etkenlerine karşı da koruma sağlayabilir. Araştırmacılar, yapay zekâ tarafından tasarlanan bu antijenin ilk kez insanlar üzerinde test edildiğini açıkladı. İlk aşamada 39 gönüllü üzerinde yürütülen çalışma, aşının güvenliğini değerlendirmeyi amaçladı. Yaklaşık 200 kişinin katılması planlanan sonraki aşamada ise bağışıklık yanıtının gücü daha ayrıntılı biçimde incelenecek. Bilimsel sonuçlar, aşının bağışıklık sistemi üzerinde ölçülebilir ancak henüz sınırlı düzeyde bir etki oluşturduğunu gösteriyor. Buna rağmen uzmanlar, teknolojinin taşıdığı potansiyelin oldukça dikkat çekici olduğu görüşünde. Saul Faust, yapay zekâ destekli tasarımın özellikle sürekli değişim gösteren virüslere karşı daha etkili aşıların geliştirilmesinde önemli fırsatlar sunduğunu ifade etti. Benzer şekilde Andy Pollard de yaklaşımın hayvan deneylerinde umut verici sonuçlar verdiğini ancak gerçek başarının geniş kapsamlı insan çalışmalarında ortaya çıkacağını belirtti. Cambridge ekibi yalnızca koronavirüslerle sınırlı kalmayarak evrensel grip aşıları, kuş gribi ve Ebola benzeri viral hastalıklara karşı da yapay zekâ destekli aşılar üzerinde çalışmalar yürütüyor. Araştırmacılar, uzun vadede her yıl güncellenmesi gerekmeyen ve geniş koruma sağlayan aşıların geliştirilebileceğini düşünüyor. Uzmanlara göre yapay zekânın biyomedikal araştırmalarda daha fazla kullanılması, aşı geliştirme süreçlerini hızlandırabilir, maliyetleri azaltabilir ve gelecekte milyonlarca insanın hayatını kurtarabilecek yeni çözümlerin önünü açabilir. Bu nedenle çalışma, yapay zekâ ile sağlık bilimlerinin kesiştiği en dikkat çekici gelişmelerden biri olarak değerlendiriliyor.